काठमाडौँ । अहिलेको प्रविधिको विकासलाई हेरिरहँदा एक नयाँ र रोचक अवधारणा अगाडि आएको छ । जसलाई ‘एआई सिन्गुलारिटी’ भनिन्छ ।

यो एउटा काल्पनिक भविष्यको समयको अवधारण हो, जहाँ कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) मानव बुद्धिमत्तालाई पार गर्न सक्नेछ । यसका साथसाथै, ‘सुपरइन्टेलिजेन्स’ भन्ने अवधारणाले पनि ध्यान आकर्षित गरेको छ । जो यस्तो एआई प्रणाली हो, जसले मानव बुद्धिमत्ताभन्दा धेरै उच्च क्षमता राख्छ ।

एआई सिन्गुलारिटीको सम्भावना बारेमा विभिन्न विशेषज्ञहरू बीचमा बहस भइरहेको छ । केहीका अनुसार भविष्यमा एआईले मानवको सोच र निर्णय क्षमताभन्दा निकै माथिको बुद्धिमत्ता हासिल गर्न सक्छ । जसका कारण अनपेक्षित र अनियन्त्रित परिणामहरू देखा पर्न सक्छन् । यस्तो अवस्थामा एआईले आफूलाई नियन्त्रण गर्ने क्षमता राख्न सक्छ र मानव सभ्यता परिमार्जनको स्तरमा पुग्न सक्छ ।

विशेषज्ञहरूले यसबारे विभिन्न अनुमान गरेका छन् । केही विशेषज्ञहरूले भनेका छन् कि आगामी ३० वर्षमा हामी एआई सिन्गुलारिटीको नजिक पुग्न सक्छौँ, जसले मानवता र प्रविधिको भविष्यलाई अनिश्चित र चकित बनाउनेछ । यसको प्रभावले हाम्रो जीवनशैली, रोजगारी र सामाजिक संरचनामा गम्भीर परिवर्तन ल्याउने सम्भावना छ ।

यसको बारेमा अझै धेरै अनुसन्धान र छलफलको आवश्यकता छ । तर यसका सम्भावित परिणामहरूको बारेमा सोच्न मात्र पनि हामीलाई चनाखो बनाउँछ । एआई सिन्गुलारिटीको सम्भावना कति छ भन्ने विषयमा अझै निश्चितता छैन । तर यसले आगामी वर्षहरूमा ठूलो प्रभाव पार्ने सम्भावनालाई नकार्न सकिँदैन ।