काठमाडौं । संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) को राजधानी अबु धाबीले मे २०२५ मा अहिलेसम्मकै उच्च तापक्रम रेकर्ड गरेको छ।

राष्ट्रिय मौसम विज्ञान केन्द्रका अनुसार, मे महिनामा तापक्रम ५०.४ डिग्री सेल्सियस (१२२.७ डिग्री फरेनहाइट) पुगेको छ, जुन सन् २००३ मा रेकर्ड शुरू भएयताकै उच्चतम तापक्रम हो। यो तापक्रम सन् २००९ मा मापन भएको ५०.२ डिग्री सेल्सियसको रेकर्डलाई तोड्दै नयाँ कीर्तिमान बनेको छ। यो गर्मीले विश्वको सबैभन्दा तातो क्षेत्रहरूमा गनिने खाडी क्षेत्रमा जलवायु परिवर्तनको गम्भीर प्रभावलाई उजागर गरेको छ।

यसअघि अप्रिल २०२५ मा पनि यूएईले ४२.६ डिग्री सेल्सियसको औसत दैनिक उच्चतम तापक्रम रेकर्ड गरेको थियो, जुन त्यस महिनाको लागि पनि कीर्तिमानी थियो। यस्ता लगातार रेकर्ड तोड्ने गर्मीका घटनाहरूले जलवायु परिवर्तनको तीव्र गतिलाई संकेत गर्छन्। विश्व मौसम विज्ञान संगठनको वैश्विक जलवायु स्थिति रिपोर्ट २०२४ का अनुसार, सन् २०२४ मा वैश्विक औसत तापमान पूर्व-औद्योगिक स्तरभन्दा १.५४ डिग्री सेल्सियसले बढेको थियो, जुन मुख्य रूपमा अल निनो प्रभावका कारण हो।

मध्यपूर्व, विशेष गरी यूएई, जलवायु परिवर्तनको असरबाट अत्यधिक प्रभावित क्षेत्र हो। ग्रीनपिस मध्यपूर्वको सन् २०२२ को अध्ययनअनुसार, यो क्षेत्र विश्वव्यापी औसतभन्दा लगभग दोब्बर गतिमा तातो हुँदैछ। यसले खाद्य र पानीको आपूर्तिमा गम्भीर जोखिम निम्त्याएको छ। गर्मीको लहर, पानीको अभाव, र खाद्य असुरक्षाले मध्यपूर्वका देशहरूलाई थप जटिल अवस्थामा पुर्‍याएको छ।

वैज्ञानिकहरूले चेतावनी दिएका छन् कि जलवायु परिवर्तनका कारण गर्मीका लहरहरू बारम्बार, लामो, र तीव्र हुँदैछन्। विगत तीन दशकमा विश्वव्यापी रूपमा अत्यधिक तातो दिनहरूको संख्या लगभग दोब्बर भएको छ। संयुक्त राष्ट्रसंघको अन्तर्राष्ट्रिय श्रम संगठनको सन् २०२४ को प्रतिवेदनले अरब राज्यहरूमा बाहिरी कामदारहरूले विश्वमै सबैभन्दा बढी गर्मीको तनाव झेल्ने गरेको देखाएको छ, जहाँ ८३.६ प्रतिशत कामदारहरू अत्यधिक गर्मीको जोखिममा छन्।

गत जुनमा छिमेकी साउदी अरबको मक्कामा हज यात्राका क्रममा १,३०० भन्दा बढी तीर्थयात्रीहरूको मृत्यु भएको घटनाले गर्मीको जोखिमलाई स्पष्ट रूपमा देखाएको थियो। धेरैजसो अनधिकृत तीर्थयात्रीहरू लामो समयसम्म खुला घाममा रहनुपर्दा गर्मीको तनावले मृत्यु भएको आधिकारिक तथ्यांकले जनाएको छ। यस्ता घटनाहरूले जलवायु परिवर्तनको मानवीय लागतलाई प्रष्ट पार्छ।