काठमाडौँ । काठमाडौँका विभिन्न क्षेत्रमा फैलिएको सुकुमबासी बस्ती व्यवस्थापन अब निर्णायक चरणमा पुगेको छ । काठमाडौँ महानगरपालिका, सहरी विकास मन्त्रालय र जिल्ला प्रशासन कार्यालयबीच समन्वय गर्दै विस्थापनअघि अस्थायी बसोबासको संरचित योजना अघि बढाइएको छ ।

सरकारी तयारीअनुसार, प्रभावित नागरिकहरूलाई पहिलो चरणमा दशरथ रङ्गशाला मा स्थानान्तरण गरिनेछ । त्यहाँ उनीहरूको पहिचान, अवस्था र आवश्यकताको आधारमा ‘स्क्रिनिङ’ प्रक्रिया गरिनेछ । स्क्रिनिङपछि मात्रै उनीहरूलाई पूर्वनिर्धारित अस्थायी आवास क्षेत्रमा पठाइने व्यवस्था गरिएको स्रोतले जनाएको छ । काठमाडौँभित्र तीन स्थान अस्थायी बसोबासका लागि तय भइसकेका छन्, तर सुरक्षा संवेदनशीलताका कारण ती स्थान सार्वजनिक गरिएको छैन ।

यो कदम सरकारले सुकुमबासी बस्ती हटाउन डोजर चलाउने तयारीसँगै आएको हो, जसले व्यवस्थापनलाई केवल भौतिक हटाउने प्रक्रिया नभई मानवीय पुनस्र्थापनासँग जोडिएको देखाउँछ।

यसैबीच, काठमाडौँ महानगरपालिकामा आकस्मिक कार्यपालिका बैठक जारी छ। बैठकमा सुकुमबासी व्यवस्थापन, सुरक्षा चुनौती र सम्भावित सामाजिक प्रभावबारे गहन छलफल भइरहेको एक वडाध्यक्षले जानकारी दिए। विशेषतः, यसअघिका बैठकहरूजस्तै प्रत्यक्ष प्रसारण नगरी आजको बैठक गोप्य रूपमा सञ्चालन गरिनुले विषयको संवेदनशीलता झल्काउँछ।

समग्रमा, काठमाडौँमा सुकुमबासी समस्या अब प्रशासनिक, राजनीतिक र मानवीय आयामको केन्द्रबिन्दु बनेको छ—जहाँ तत्कालीन समाधान मात्र होइन, दीर्घकालीन पुनर्वास नीति पनि परीक्षणमा परेको छ ।