धरान। धरानका सडक, खोला र खानेपानीका मुहानमा श्रमदान अभियान चलाउँदै आफै श्रममा उत्रिने नेताका रूपमा परिचित हर्कराज साम्पाङ राईको राजनीतिक यात्रा स्थानीय नेतृत्वदेखि राष्ट्रिय राजनीतितर्फ पुगेको छ।

धरान उपमहानगरपालिकाको प्रमुखमा निर्वाचित भएदेखि नेपाली राजनीतिक वृत्तमा चर्चामा रहेका राई हालै सम्पन्न प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनमा सुनसरी निर्वाचन क्षेत्र नं १ बाट ३५ हजार ७४१ मत प्राप्त गर्दै विजयी बने।

विसं २०७९ को स्थानीय तह निर्वाचनमा धरान उपमहानगरपालिकाको प्रमुख पदमा स्वतन्त्र उम्मेदवारका रूपमा ‘लौरो’ चुनाव चिन्ह लिएर उनी निर्वाचित भएका थिए। सामान्य जीवनशैली, स्पष्ट वक्ता र विकासका लागि श्रमदान अभियानका कारण राई छोटो समयमै चर्चामा आए।

नगर प्रमुख बनेपछि उनले परम्परागत राजनीतिक शैलीभन्दा फरक अभ्यास गरे। महँगा औपचारिकताभन्दा श्रमदान अभियानलाई प्राथमिकता दिए। उनी आफैं ढुङ्गा बोक्ने, नाली सफा गर्ने तथा पानीका मुहानसम्म पुगेर काममा सहभागी भए। धरानको दीर्घकालीन खानेपानी समस्या समाधानका लागि कोकाहा खोलाबाट पानी ल्याउने अभियानमा उनले महिनौँसम्म जनतासँगै श्रमदान गरे।

सामाजिक सञ्जालमार्फत प्रत्यक्ष संवाद, नागरिक सहभागितामा आधारित विकास र भ्रष्टाचारविरुद्ध खुलेर आवाज उठाउने शैलीले उनलाई समर्थकहरूबीच ‘अभियानबाट उठेको नेता’का रूपमा चिनायो। उनको कार्यशैलीलाई लिएर आलोचना गर्नेहरू पनि उत्तिकै सक्रिय रहे। समर्थक र आलोचकबीचको बहसले उनलाई निरन्तर सार्वजनिक चर्चाको केन्द्रमा राख्दै आएको छ।

राईको सामाजिक र राजनीतिक सक्रियता मेयर बन्नुअघि नै सुरु भएको थियो। २०६८ सालतिर धरानमा कर वृद्धि तथा विभिन्न बेथितिविरुद्ध भएका आन्दोलनमा उनी सक्रिय थिए। पछि जनसरोकार मञ्चमा आबद्ध हुँदै आन्दोलनको नेतृत्व गरे। धरानको पुरानो खानेपानी समस्यालाई लिएर “पानी दे, पानी दे” भन्ने नारासहित अभियान चलाउँदा उनी स्थानीयस्तरमा चर्चामा आए। खानेपानी मुहान अनुगमनका क्रममा पाइप तोडफोडको आरोपमा एकपटक पक्राउ परे र केही दिनपछि रिहा भए।

हर्क साम्पाङले अवैध ढुङ्गा–गिट्टी उत्खनन रोक्न खोलासम्म पुगेर विरोध गरे। मदन भण्डारी राजमार्ग विस्तारका क्रममा घर भत्काउने विषयमा संघर्ष समितिमा सहसंयोजक बनेर आन्दोलन गरे। त्यसैगरी सीमा अतिक्रमणदेखि स्वास्थ्य सेवा सुधारसम्मका विषयमा आवाज उठाउँदै आएका थिए। ती गतिविधिले उनलाई स्थानीय स्तरमा सक्रिय अभियन्ताका रूपमा स्थापित गरायो।

गीत–संगीतमा पनि रुचि राख्ने राईले केही वर्षअघि ‘मिसिङ हार्ट’ नामक एल्बम सार्वजनिक गरेका थिए। अहिले पनि कहिलेकाहीँ गितार बजाउँदै गीतमार्फत राजनीतिक व्यङ्ग्य गर्ने शैलीले फरक पहिचान बनाएको छ। सामाजिक सञ्जालमा उनी “हर्क साम्पाङ रिभोलुसन” नामबाट परिचित छन्।

नगर प्रमुखकै जिम्मेवारीमा रहँदा उनले गत माघ ४ गते पदबाट राजीनामा दिएर श्रम संस्कृति पार्टी गठन गरे र प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा उम्मेदवार बने। सांसदका रूपमा आफूले अघि सारेको श्रम र नागरिक सहभागिताको ढाँचालाई राष्ट्रिय स्तरमा विस्तार गर्ने दाबी गर्दै आएका छन्।

धरानका सडक र खानेपानीका मुहानबाट सुरु भएको राईको यात्रा अब संसद् भवनसम्म पुगेको छ। स्थानीय आन्दोलनबाट उठेको राईको राजनीतिक यात्राले राष्ट्रिय राजनीतिमा कस्तो प्रभाव पार्छ भन्ने जिज्ञासा भने देखिएको छ।